Pierwszy spacer z noworodkiem - jak się przygotować?

Ze zdrowym, donoszonym noworodkiem na pierwszy spacer można wyjść już w pierwszym lub drugim tygodniu po powrocie ze szpitala, jeśli pogoda na to pozwala: nie ma mrozu, silnego wiatru, ulewy ani smogu. Jesienią nie trzeba czekać na cieplejszy dzień: temperatura od kilku do kilkunastu stopni to dobre warunki na krótki, 10-15-minutowy spacer, pod warunkiem że dziecko jest ubrane warstwowo i osłonięte od wiatru. Poniżej wyjaśniamy, jak długo i jak często spacerować, co spakować i jak przygotować wózek na każdą porę roku.

Pierwszy spacer z noworodkiem może się odbyć, gdy maluch i rodzice czują się dobrze, a temperatura na zewnątrz nie osiąga skrajnych wartości. Co rekomendują lekarze? Przede wszystkim zdrowy rozsądek. W kwestii pierwszego spaceru jest zbyt wiele indywidualnych czynników, aby jednoznacznie określić, który dzień życia jest odpowiedni.

Jeśli rodzice i dziecko są zdrowi, pogoda jest ładna, ale nie panują upały, już 4-5 dni po powrocie do domu można udać się na krótki spacer z noworodkiem.

Późną jesienią, zimą i wczesną wiosną bezpieczniej jest odczekać ok. 2 tygodnie od powrotu ze szpitala i nie planować spacerów, gdy temperatura spada poniżej -10 stopni Celsjusza. To jednak umowna granica. Jeśli na dworze są -2 stopnie, ale wieje silny wiatr i zacina marznący deszcz, lepiej poczekać na bardziej sprzyjające warunki. Wysoka wilgotność powietrza związana z opadami sprawia, że zimno jest odczuwane znacznie mocniej.

Spacer trzeba też odłożyć, jeśli Wasz bobas przechodził chorobę. Macie wątpliwości, czy moment jest już odpowiedni? Skonsultujcie się z pediatrą albo specjalistą prowadzącym leczenie Waszego malucha.

Pierwsze wyjście na spacer z noworodkiem należy poprzedzić tzw. werandowaniem, które oswoi dziecko z warunkami panującymi na zewnątrz. Jak jeszcze możecie się przygotować na pierwszą przechadzkę? O tym dalej.

Jak długo powinien trwać pierwszy spacer?

Pierwszy spacer z noworodkiem powinien trwać ok. 10-15 minut. W zimie krócej, w lecie dłużej. Przechadzki należy stopniowo wydłużać, a w chłodnych miesiącach ten etap powinien być bardziej rozciągnięty w czasie.

Docelowo spacery powinny zajmować 20 do 30 minut. Tu również nie ma jednoznacznych zaleceń, ponieważ każde dziecko jest inne, a czas spaceru można dostosowywać do warunków i samopoczucia bobasa danego dnia. Latem możecie pobyć na zewnątrz dłużej, jednak nie w pełnym słońcu i nie w bezpośredniej ekspozycji na nie. Obserwuj swojego malucha, aby ocenić, czy już czas wrócić do domu.

Jak często spacerować z noworodkiem?

Gdy już noworodek oswoi się z przebywaniem na zewnątrz, spaceruj z nim kilka razy dziennie - w mroźne dni maksymalnie 2 razy. Takie zalecenia możemy znaleźć w publikacji „Pierwsze 2 lata życia dziecka - przewodnik dla rodziców":

Przy temperaturach powyżej zera możesz wychodzić z dzieckiem na spacer nawet kilka razy dziennie, a w mroźne dni 1-2 razy.

Jakie są korzyści spacerów z noworodkiem?

Spacery z noworodkiem przynoszą wiele dobrego zarówno dziecku, jak i rodzicom. Zobacz, co może zyskać Wasz maluch dzięki regularnym spacerom:

• Spacery wzmacniają odporność dziecka.
• Przebywanie na wolnym powietrzu to lepsze dotlenienie, ale uwaga! Jeśli jakość powietrza jest niska, obecny jest smog, nie wychodźcie na spacer.
• Nowe bodźce stymulują zmysły malucha do rozwoju.
• Ekspozycja (niebezpośrednia!) na słońce podczas spacerów sprzyja produkcji witaminy D, a także regulacji cyklu dobowego.

Porcja aktywności na świeżym powietrzu niesie wiele korzyści także rodzicom:

• Ruch sprzyja utrzymaniu dobrego samopoczucia fizycznego i psychicznego.
• Aktywność fizyczna jest ważnym elementem walki z baby bluesem.
• Dotlenienie to lepsze samopoczucie w bardzo szerokim rozumieniu - całe ciało pracuje lepiej.
• Spacery to okazja do interakcji z innymi rodzicami.
• Wyjście z domu pozwala oderwać się od obowiązków domowych i zrelaksować.

Jak się przygotować do pierwszego spaceru z noworodkiem?

Przygotowanie do spaceru z noworodkiem jest zależne od pory roku i panującej pogody. Ekwipunek na spacer w zimie będzie zupełnie inny niż na letnią przechadzkę. W upalne dni trzeba pamiętać o ochronie przeciwsłonecznej, a zimą o okryciach, które zapewnią maluszkowi ciepło. Na co jeszcze zwrócić uwagę? Dowiesz się tego niżej.

Ubranie dziecka

Ubranie dziecka na pierwszy spacer powinno uwzględniać pogodę. Dążymy do komfortu termicznego, a to oznacza, że bobas nie może być ani przegrzany, ani ubrany zbyt lekko.

Idealnym rozwiązaniem jest ubieranie „na cebulkę", czyli warstwowo. Pozwala to na łatwe dostosowanie ubioru dziecka do zmieniających się warunków atmosferycznych, zarówno podczas spaceru, jak i w przypadku wejścia do ogrzewanego pomieszczenia.

Alicja Karney, specjalista pediatra, Zastępca Dyrektora ds. klinicznych, Kierownik Oddziału Hospitalizacji Jednego Dnia i Izby Przyjęć w Instytucie Matki i Dziecka rekomenduje następujące zestawy ubrań na różne pory roku:

Ubranie noworodka na pierwszy spacer w lecie:

• lekkie body
• skarpetki
• lekka pieluszka tetrowa albo bambusowa do okrycia bobasa.

Ubranie noworodka na pierwszy spacer jesienią i zimą:

• dwie warstwy cienkich ubranek, np. body oraz sweterek i spodenki
• jednoczęściowy kombinezon, dość luźny
• ciepła czapka zakrywająca uszy i czoło
• śpiwór zakrywający rączki i nóżki.

Takie zestawy pozwalają łatwo ściągnąć jedną warstwę albo mocniej opatulić dziecko, aby było mu cieplej. Więcej o dobieraniu warstw na każdą pogodę znajdziesz w naszym poradniku, jak ubrać noworodka na spacer.

Zachowanie bezpieczeństwa

Aby spacer był bezpieczny dla dziecka, pamiętajcie o tym, aby zabezpieczyć je przed wpływem czynników atmosferycznych: słońcem, wiatrem i deszczem.

Maluch powinien być osłonięty. Jeśli zacznie padać, należy rozłożyć osłonę przeciwdeszczową. Upewnijcie się, że wiecie, jak to zrobić, zanim wyjdziecie na pierwszy spacer. To samo dotyczy pozostałych funkcji wózka. Uczenie się ich na spacerze może Was kosztować sporo nerwów. Upewnijcie się też, że bobas jest dobrze zabezpieczony w wózku lub nosidełku.

Nie wystawiajcie dziecka bezpośrednio na słońce. Jak zaznacza prof. nadzw. dr hab. n. med. Wojciech Baran z Kliniki Dermatologii, Wenerologii i Alergologii Uniwersytetu Medycznego we Wrocławiu:

Amerykańska Akademia Dermatologii zaleca, aby dzieci do 6. miesiąca życia nie eksponować na słońce, a u starszych dzieci stosować filtry o współczynniku SPF co najmniej 30.

Skóra dziecka nie jest w stanie wytworzyć dostatecznie dużo melaniny, aby ochronić się przed oparzeniami. W lecie, w godzinach, kiedy promieniowanie słoneczne jest najmocniejsze (między 11:00 a 15:00), dziecko powinno przebywać w cieniu. O każdej porze zaś jego skóra powinna być osłonięta materiałem - cienkim, ale gęsto tkanym.

Dlaczego to takie ważne? Jak podają A. Chybicka, A. Dobrzańska, J. Szczapa, J. Wysocki w publikacji „Pierwsze 2 lata życia dziecka":

Jedno oparzenie słoneczne (zaczerwienienie skóry z pęcherzami) w dzieciństwie nawet dwukrotnie zwiększa ryzyko zachorowania na nowotwór skóry, a kolejne uszkodzenia się kumulują. Aż 80% całkowitej ekspozycji człowieka na światło słoneczne w życiu ma miejsce w dzieciństwie (dzieci więcej przebywają na zewnątrz), dlatego chroniąc dziecko przed nadmiernym nasłonecznieniem i oparzeniem słonecznym, można znacznie zmniejszyć ryzyko zachorowania na nowotwór skóry w wieku dorosłym.

Na nieosłonięte fragmenty skóry, np. buzię i uszy, stosujcie kremy ochronne z filtrami UVA i UVB. Warto wiedzieć, że promieniowanie UVA działa również wtedy, gdy przebywamy w cieniu. Dla małych dzieci zalecane są filtry mineralne. Skóra niemowląt wymaga silnej ochrony - sięgnijcie po SPF 50 lub więcej. Upewnijcie się, że preparat jest odpowiedni od pierwszych dni życia. Krem z filtrem należy zastosować pół godziny przed planowanym wyjściem.

Spakowanie niezbędnych rzeczy dla noworodka

Aby ułatwić Wam pierwszy spacer z noworodkiem, przygotowaliśmy krótką checklistę. Spakujcie:

• Ubranka na zmianę. Nigdy nie wiadomo, kiedy może zajść potrzeba zmiany ubranka - czy to z powodu drobnego przecieku, plamy czy zmiany pogody. Przydadzą się dodatkowe body, śpioszki oraz bluzka.
• Mokre chusteczki. Niezastąpione podczas zmiany pieluchy na spacerze, jak również do wycierania buzi czy rączek. Wybieraj chusteczki bezzapachowe, by były jak najdelikatniejsze dla skóry maluszka.
• Pieluszki. Zawsze zabierz ze sobą kilka sztuk na zapas. Pamiętaj, że noworodki potrzebują częstej zmiany pieluch.
• Butelkę z mlekiem. Jeśli karmisz butelką, konieczne będzie zabranie porcji mleka lub mieszanki. Nawet krótki spacer może zbiec się z czasem karmienia.
• Kocyk. Może służyć jako dodatkowa warstwa ciepła, osłona przed słońcem lub miejsce do leżenia na trawie. Wybierz kocyk z miękkiego, przewiewnego i naturalnego materiału, np. bawełny bambusowej.
• Osłonę przeciwdeszczową. Zabezpieczy maluszka przed deszczem i wiatrem, gdy pogoda się niespodziewanie zmieni.

Akcesoria dla noworodka i rodzica

Wśród akcesoriów dla noworodka nie może zabraknąć czapki i rękawiczek. Czapeczki powinny być zakładane maleństwu o każdej porze roku - w lecie dla ochrony przed słońcem, w zimie dla utrzymania ciepła, a przez cały rok, aby uniknąć przewiania bardzo delikatnej główki. Dobrym uzupełnieniem na chłodniejsze spacery jest też mufka do wózka, która ogrzeje dłonie rodzica prowadzącego wózek.

Do przydatnych akcesoriów na pierwszy spacer z noworodkiem (i na kolejne też) zaliczają się śpiworki. Pozwalają one dogrzać dziecko zimą. Szybko zapinane i rozpinane zapewniają kontrolę nad komfortem termicznym maluszka. Sprawdź, jaki śpiworek do wózka wybrać na daną porę roku.

Zaopatrzcie się też w folię przeciwdeszczową, jeśli nie była ona dołączona do wózka.

Akcesoria do wózków są projektowane zarówno z myślą o potrzebach najmłodszych, jak i ich rodziców. Ciepłe rękawiczki czy uchwyt na kubek termiczny uprzyjemnią spacer również dorosłym, zmieniając codzienną rutynę w niezbędną rodzicom porcję relaksu na świeżym powietrzu.

Wybór odpowiedniego transportu dziecka

Czy na pierwsze spacery z noworodkiem wystarczy nosidełko skorupa - to samo, w którym dziecko przyjechało ze szpitala? Nie do końca. To rozwiązanie na bardzo krótkie spacery, nie dłuższe niż kilkanaście minut. Nosidełko powinno być wówczas wpięte w stelaż. Ponieważ jednak fotelik-nosidełko nie pozwala leżeć dziecku płasko, nie rekomendujemy tego rozwiązania na pierwsze spacery.

Z kolei nosidła przeznaczone do noszenia dziecka przy ciele nie są odpowiednie dla noworodków.

Najlepszy dla zdrowia i wygody noworodka jest wózek gondola. Ścianki ochronią maluszka przed podmuchami wiatru. W takim wózku dziecko może leżeć płasko na plecach, co jest odpowiednią pozycją w pierwszych miesiącach życia. Wybierając wózek, weźcie pod uwagę:

• teren, po jakim będziecie spacerować
• rozmiar i masę wózka
• skrętność
• czas, przez jaki wózek będzie użytkowany
• łatwość składania i rozmiar po złożeniu
• porę roku, w której dziecko będzie jeździło w swoim pierwszym wózku - poszczególne modele oferują różny komfort termiczny i możliwość wentylacji
• wzrost osób, które będą korzystały z wózka.

Gondola sprawdzi się od pierwszych dni życia, ale prędzej czy później przyjdzie czas na spacerówkę. Sprawdź, od kiedy dziecko może jeździć w spacerówce.

Werandowanie

Werandowanie polega na wystawianiu wózka z dzieckiem na balkon, taras lub w innym zadaszonym, ale otwartym miejscu, ewentualnie przy oknie. Werandowane dziecko powinno być ubrane jak na prawdziwy spacer. Takie przyzwyczajanie należy przeprowadzić kilka razy, stopniowo wydłużając czas przebywania maluszka w wózku. Należy sobie to odpuścić, jeśli jest wyjątkowo zimno i mokro.

Dzięki temu maluszek może bezpiecznie doświadczać naturalnego światła i powietrza, będąc jednocześnie chronionym przed bezpośrednimi czynnikami atmosferycznymi. Werandowanie pozwala Waszemu maleństwu stopniowo przyzwyczajać się do świata zewnętrznego. To szczególnie ważne, jeśli pierwsze dni jego życia przypadały na chłodniejsze miesiące.

Pierwsze werandowanie nie powinno być zbyt długie. Zaleca się, aby początkowo trwało od 5 do 10 minut. Czas ten należy stopniowo wydłużać. Ważne jest, aby obserwować reakcję dziecka i dostosować długość werandowania do jego komfortu i potrzeb.

W chłodniejsze dni upewnijcie się, że Wasze dziecko jest odpowiednio ubrane, ale pamiętajcie o unikaniu przegrzewania. Dodatkowe warstwy ubrań lub kocyk mogą zapewniać ciepło, jednak kluczowe jest zachowanie umiaru i dostosowanie ich ilości do aktualnej temperatury.

Werandowanie to nie tylko świetny sposób na przyzwyczajenie maluszka do nowego środowiska, ale również na to, abyście Wy, jako rodzice, zyskali pewność i spokój ducha przed pierwszym dłuższym spacerem. To czas, kiedy możecie obserwować, jak Wasze dziecko reaguje na bodźce, i zadbać o jak najlepsze zapewnienie komfortu i bezpieczeństwa poza domem.

Gdzie najlepiej spacerować z małym dzieckiem?

Z małym dzieckiem najlepiej spacerować w miejscach spokojnych, z dala od tłoku, hałasu oraz spalin. Odpowiednie będą parki, tereny zielone przy osiedlu, lasy, drogi polne - zależnie od tego, co jest dostępne.

Pierwsze spacery powinny być blisko domu, aby można było wcześniej skończyć przechadzkę, jeśli maluch będzie sygnalizował niezadowolenie.

Jak chronić dziecko przed nadmiernym nasłonecznieniem?

Dzieci do 6. miesiąca życia nie mogą być poddawane bezpośredniemu działaniu słońca. Skóra powinna być osłonięta, a tam, gdzie to niemożliwe, pokryta kremem z filtrem.

Jak chronić dziecko przed zimnem?

Podstawą jest ubranie warstwowe: body, pajacyk lub cienki kombinezon i czapka, a zamiast grubego kombinezonu na spacer śpiworek do wózka, który łatwo rozpiąć, gdy wejdziecie do sklepu czy przychodni. Dziecko w wózku ma o jedną warstwę więcej niż Ty, bo się nie rusza. Zakrywamy stópki i dłonie, ale nie twarz. Budka wózka osłania od wiatru lepiej niż dodatkowy kocyk. Po powrocie sprawdź kark: ciepły i suchy znaczy, że było w porządku. Dokładne zestawy ubrań na każdą temperaturę znajdziesz w poradniku o ubieraniu dziecka odpowiednio do temperatury.

Pierwszy spacer z noworodkiem jesienią

Wiele dzieci urodzonych w sierpniu i wrześniu wychodzi na pierwsze spacery właśnie jesienią. To dobry moment: nie ma upału, powietrze jest chłodne, ale rzadko mroźne, a krótki spacer po południu łatwo wpasować w rytm dnia. Trzeba tylko inaczej rozłożyć akcenty niż latem.

W jakiej temperaturze wychodzić z noworodkiem jesienią?

Przy temperaturze od 5 do 15 stopni noworodek może spacerować codziennie, jeśli jest ubrany warstwowo i leży w gondoli osłoniętej budką. Poniżej 5 stopni skracamy spacer do 15-20 minut i pilnujemy, żeby główka, dłonie i stópki były zakryte. Jesienne mrozy zdarzają się rzadko, ale gdy przyjdą, obowiązuje ta sama granica co zimą, opisana na początku wpisu. Po powrocie sprawdź kark dziecka: ciepły i suchy oznacza, że ubranie było dobre.

Czy iść na spacer, gdy wieje wiatr lub pada?

Lekki deszcz nie jest przeciwwskazaniem, jeśli wózek ma założoną folię przeciwdeszczową, a dziecko leży w gondoli. Folia chroni też przed wiatrem, ale ogranicza wymianę powietrza, więc na dłuższym spacerze warto ją co jakiś czas odchylić. Przy silnym wietrze odczuwalna temperatura jest o kilka stopni niższa niż na termometrze, więc ubieramy dziecko jak na chłodniejszy dzień albo przesuwamy spacer na spokojniejszą porę, jesienią często jest to wczesne popołudnie. Nie wychodzimy przy smogu, a jesienią, gdy zaczyna się sezon grzewczy, jego stężenia rosną szczególnie wieczorami.

Jak długo spacerować jesienią?

Tak samo jak w innych porach roku: zaczynasz od 10-15 minut i stopniowo dochodzisz do 30-45 minut. Różnica jest jedna: w chłodne dni lepiej wyjść dwa razy na krótko niż raz na długo, bo dziecko w wózku nie rusza się i wychładza szybciej niż Ty. Więcej o tym, jak przygotować wózek i dziecko na chłodniejsze miesiące, znajdziesz w naszym poradniku o jesiennych spacerach z dzieckiem.